Văn hóa đọc của Việt Nam đang đi xuống?

Vài năm gần đây, xuất hiện mối lo rằng văn hóa đọc ở Việt Nam đi xuống, nhất là tầng lớp thanh niên tương lai của đất nước. Người ta tổ chức nhiều cuộc hội thảo, buổi tọa đàm về việc này. Tôi xin bàn một chút về vấn đề này.

Văn hóa đọc, đúng hơn là thói quen đọc đã thay đổi. Do công nghệ thông tin phát triển, việc truyền tải thông tin đơn giản hơn xưa nhiều nên việc đọc cũng đã thay đổi. Cách lưu trữ và truyền tải thông tin không còn đơn thuần chỉ là sách, báo như trước – ta hãy có cái nhìn khách quan về điều đó.

Ngày nay mọi người, nhất là giới trẻ nhận thông tin từ nhiều nguồn khác nhau – tờ rơi, tin nhắn, tivi, internet – làm cho lượng thông tin họ nhận trong ngày nhiều hơn hẳn các thế hệ trước. Hiện nay mọi người xử lý thông tin nhiều hơn mà không biết.

Không phải ngày nay chúng ta đọc ít hơn, mà là chúng ta đọc vụn hơn. Người ta không đọc những cuốn sách, truyện dày cộp mà đọc nhiều các mẩu tin, bài viết ngắn. Không đọc ở tài liệu bằng giấy, mà đọc ở máy tính, tivi, điện thoại…

Việc đọc, dù là ở hình thức nào cũng tốt. VÌ từ đó sẽ hình thành thói quen đọc, sau là thành văn hóa đọc. Tôi cho rằng, việc phát triển văn hóa đọc ở Việt Nam quan trọng không kém công cuộc xóa đói giảm nghèo. Và càng nhiều tuổi, khả năng đọc liên tục của con người càng giảm xuống, hãy tranh thủ đọc ngay từ lúc còn trẻ!

ve-su-doc

Đọc là quan trọng nhưng chúng ta cũng không nên đọc quá nhiều, Đọc đủ để biết tôn trọng lý thuyết chứ không lệ thuộc vào nó. Hành động không lý thuyết thì như “bắn mà không ngắm”, “đi mà không có là bàn”, làm việc không bài bản khó thành công. Nhưng ngược lại, chỉ lý thuyết mà không hành động thì như “lâu đài xây trên cát”, đẹp đó đó nhưng mà đổ lúc nào không biết.

Những lời khuyên về việc đọc thì có nhiều: đọc không cần nhiều, mà đọc được một chữ, phải mang ra áp dụng một chữ. Thiên kinh vạn quyển hãy chọn lấy một cuốn mà gối đầu giường, một cuốn thôi. Đọc sách để suy nghĩ, chứ không phải đọc sách để sách suy nghĩ hộ mình. Đọc sách phải mâu thuẫn với sách, chứ tất cả đều đồng ý với sách là hỏng. Quá tin vào sách thì coi như trên đời không có sách…

Cho nên khi bạn nhìn xung quanh, người nào đọc quá nhiều hay đọc quá ít đều nguy hiểm cả. Đọc nhiều quá thì thành hủ nho, mọt sách, phụ thuộc vào sách… Đọc ít quá, thậm chí không đọc thì sống theo cảm tính. Nói điều gì hay làm việc gì thì cũng đều do thấy thế nào thì nói hay làm vậy, chẳng biết “cổ kim đông tây” có ai đã từng nói hay làm thế chưa. Điều đó là rất nguy hiểm… !

Đất nước còn nghèo, đời sống người dân còn khó khăn, tâm chí mọi người còn phải dành nhiều cho việc mưu sinh nên không có nhiều thời gian thư giãn cho việc đọc. Tư bản hoang dã hoành hành, nhiều người còn không có để thời gian để chăm sóc bản thân và gia đình, nói gì đến việc đọc. Cho nên, việc đọc – vốn là nhu cầu tự thân – đã trở thành một hoạt động xa xỉ ở Việt Nam.

Trong một xã hội xôi thịt trọng đồng tiền, trong một nền giáo dục lý thuyết nặng về nhồi sọ, đóc chép thì mọi người ghét việc đọc là điều dễ hiểu. Nhưng trước một nền giáo dục muốn biến con người thành cái máy, nền chính trị muốn biến con người thành những công cụ, thì đọc lại là lối thoát duy nhất cho những ai muốn tự do. Hãy đọc để lĩnh hội tri thức, tri thức là sức mạnh, tri thức là tự do.

Advertisements

Về Thành
Tiến lên phía trước!

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: