Lỗi chính tả

Tôi không biết nhiều ngôn ngữ trên thế giới, nhưng tôi tin rằng tiếng Việt là một trong những ngôn ngữ khó viết nhất thế giới. Tiếng Việt không có chia động từ, quá khứ dùng “đã”, tương lai dùng “sẽ” là xong.

Nhưng tiếng Việt lắt léo trong đại từ: 1. Quá nhiều đại từ nhân xưng: tôi, tao, tớ, mày, cậu, nó, hắn, ông, bác, chú, cô, cậu, mợ, thím, anh, em, cháu …, 2.  Phân biệt thứ bậc, vị trí để sử dụng đại từ trong giao tiếp.

Và sự phức tạp của danh từ: 1. Phân biệt danh từ chung, danh từ riêng, 2. Danh từ trong tiếng Việt thường có hai từ, như Mặt Trời – trong tiếng Anh chỉ là Sun, tiếng Pháp là Soleil.

Sự phức tạp trên cùng với nền giáo dục – trong đó có môn văn học – chủ yếu là đọc chép, học sinh không được tư duy (để đặt câu) khi viết văn nên có rất nhiều người Việt Nam, thậm chí có cả cử nhân, thạc sĩ không có kĩ năng viết, cơ bản hơn là viết sai lỗi chính tả.

Sau đây tôi xin liệt kê các nguyên nhân hay làm cho chúng ta viết sai lỗi chính tả:

Rắc rối do phát âm l-n

Người dân một số tỉnh ở Bắc Bộ, trong đó có Hà Nội sáng tạo ra hai từ “lờ cao” (l) và “nờ thấp” (n). Thực ra “lờ” nào chả cao và “nờ” nào chả thấp, vì làm gì có “nờ” cao và “lờ” thấp. Theo cách nghĩ phân biệt chiều cao chữ cái.

Từ phát âm sai dẫn đến viết sai rất nhiều.

Rắc rối của s-x, r-d-gi, tr-ch

Chẳng hiểu tại sao tiếng Việt lại có nhiều chữ cái phát âm gần giống nhau đến vậy. Việc này có lẽ phải hỏi ông Alexandre de Rhodes. Nhưng ông chỉ là người đặt ra cách viết (chữ quốc ngữ) cho người Việt thôi, còn cách phát âm là do ông cha ta sáng tạo ra.

Ví dụ, hai từ “dao” và “giao” phát âm giống nhau, nhưng “dao” là một loại công cụ (danh từ), còn “giao” là gặp nhau, cắt nhau…

chinh-ta

Rắc rối do phát âm tréo nghoe

Tiếng Việt là ngôn ngữ có cách phát âm phức tạp, khi dùng từ ngữ để “mô tả” các âm tiết lên giấy (viết), người ta cần nhiều loại dấu. Có hai loại dấu là:
– Các dấu trên dưới các từ: huyền, sắc, ngã, nặng.
– Các dấu đi liền với chữ: ă, â, đ, ê, ô, ư.

Khi chuyển cách viết tiếng Việt, từ viết chữ Hán Nôm sang viết chữ Latin, chắc hẳn ông Alexandre de Rhodes đã phải mất nhiều công sức để sáng tạo ra các dấu này.

Các chữ cái và dấu ghép lại thành một từ, sao cho khi đọc lên, âm phải trùng âm với âm của các từ vẫn dùng (nói) hàng ngày. Phải làm được như vậy thì mới được người dân thấy tiện mà sử dụng rộng rãi.

Không phân biệt được danh từ (chủ quan)

Tiếng Việt có một nguyên tắc là danh từ riêng viết hoa. Ví dụ: Hà Nội. Tôi cũng không biết viết “Hà nội” hay “Hà Nội” là đúng. Vì đây là từ mượn của tiếng Hán. Hà là sông, nội là bên trong. Hai từ này là độc lập, ghép lại chỉ con sông bên trong (ở giữa).

Thứ nữa, đây là viết in chứ không phải viết hoa. Vì viết hoa thì chữ H trong từ Hà phải viết uốn lượn như dây leo.

Nhiều người không phân biệt được danh từ riêng và danh từ chung nên viết sai rất nhiều.

Ví dụ: “Phát biểu bế mạc chiều 29/11, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng khẳng định, Quốc hội hoàn thành tốt đẹp chương trình kỳ họp. Đây là kỳ họp đặc biệt quan trọng với nhiều dự án luật, đặc biệt đã thông qua Hiến pháp sửa đổi.”

Trong đoạn trích trên, các từ ghép “chủ tịch”, “quốc hội” và “hiến pháp” không được (phải) viết in, vì đó là những danh từ chung. Có rất nhiều ông chủ tịch, quốc hội và các bản hiến pháp trên thế giới. Những thứ này – ở ta – chẳng có gì đặc biệt mà phải viết in cả.

Đọc báo, xem truyền hình ở Việt Nam giờ rất tệ… Một số người đang làm hỏng tiếng Việt.

Ví dụ như quảng cáo kem đánh răng Colgate trên truyền hình, hãng này viết: “Không Sâu Răng”. Làm gì có cách viết như thế. Chỉ có hai cách viết đúng là: “Không sâu răng” và “KHÔNG SÂU RĂNG” mà thôi. Chắc họ nghĩ cách thứ nhất không “sang”, còn cách thứ hai hơi cứng nhắc nên chọn cách viết sai lỗi chính tả như vậy.

***

Có không ít lãnh đạo, nhà quản lý của Việt Nam viết sai lỗi chính tả. Không hiểu sao họ lại lên được vị trí cao vậy? Tôi từng đọc một số đồ án tốt nghiệp đại học đạt điểm trên 9,5. Lỗi chính tả là phổ biến. Lỗi diễn đạt khá nhiều. Điểm cao thế thì hoặc là giáo viên không đọc, hoặc là có đọc nhưng không phát hiện ra chỗ sai. Cả hai điều trên đều bất hợp lý.

Trong một xã hội ưa vật chất, dưới một nền giáo dục lôm côm thì vấn đề lỗi chính tả không được coi trọng. Người sai cứ sai, cứ thăng tiến, kiếm tiền ùn ùn trong khi người “đúng” vẫn mải đặt ra các câu hỏi… Hỏi rằng, vì sao lâu lắm rồi Việt Nam không có tác phẩm nào để đời? Bởi xin thưa, viết còn chưa đúng lấy đâu để đời.

Advertisements

Về Thành
Tiến lên phía trước!

2 Responses to Lỗi chính tả

  1. Tran Quang says:

    Thích bài viết, mặc dù bản thân mình khi viết cũng thường sử dụng kiểu như “… thông qua Hiến pháp..” . 1 là để nhấn mạnh, 2 là vì trong các báo cáo, báo chí cũng thường hay viết thế. 3 là viết thế khi đọc, hiểu nhanh hơn. Mình chẳng nói cách mình viết là đúng hay sai (đọc bài này thì thấy mình có thể sai) nên không có ý kiến biện hộ, chỉ là một ví dụ cá nhân vậy thôi. 🙂

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: