Quy trình công – đức – lộc

Bình thường ở đời, một người phải có công mới lập được đức, tích đức mới được hưởng lộc. Thời đại nào, dòng họ nào, cá nhân nào phá vỡ quy trình này thường sẽ bị trả giá. Phá vỡ quy trình ở mức nào, thì bị trả giá ở mức ấy.

Những người còn trẻ, chưa có công nhưng đã nhanh chóng được hưởng lộc thường hợm hĩnh, tự phụ, coi thường người khác. Từ những biểu hiện ấy dẫn đến sai lầm, thất bại rồi phải giả trá là một quãng thời gian rất gần.

Đơn cử như việc làm cán bộ, một người cán bộ mà chưa từng kinh qua nhiều vị trí, với những quãng thời gian đủ dài để trải nghiệm, suy tư, đúc rút về nghề, về lĩnh vực của mình và những triết lý nhân sinh quan của xã hội thì không thể là một cán bộ tốt.

Người chưa từng trải qua khó khăn, khốn khổ không thể thấu hiểu để cảm thông với người khác, nhất là những người đang gặp khó khăn. Anh không thể cảm thông thì anh không thể có lòng bao dung, vị tha và độ lượng. Một người cán bộ chưa có những “đức” ấy là cái họa của dân.

***

Bàn rộng về vấn đề này, thì cổ kim đông tây cũng đã có người người phá vỡ quy trình, lại không biết khiêm tốn và giữ mình, nên đã phải trả giá. Như bên trên nói, quy trình là công – đức – lộc. Nhưng có những người do vừa mới ra đời đã xinh đẹp hoặc khỏe mạnh quá, nên rất nhanh chóng họ được hưởng lộc.

Đó là những người như Hạng Vũ hay Lữ Bố ở bên Tàu, trong thời võ họ quá khỏe mạnh, nên nhanh chóng được thành công. Vì thành công quá dễ, không có đủ trải nghiệm để hiểu thấu nhân tình, họ nhanh chóng chuyển qua hợm hĩnh, tự phụ… Cuối cùng, đều phải nhận những thất bại cay đắng, thân bại danh liệt.

Cùng dòng với họ trong lịch sử Tàu là những người đẹp, do sinh ra đã xinh đẹp quá nên cũng nhanh chóng được hưởng lộc, đó là những mỹ nhân như: Đác Kỷ, Tây Thi, Điêu Thuyền, Lý Sư Sư… Vì xinh đẹp quá nên nhanh chóng được sủng ái. Rồi thân phận họ trôi nổi theo những nhân vật tranh đua trên chính trường.

Thường thường những người sinh ra đã khỏe mạnh, hoặc xinh đẹp hơn người là do thế hệ trước của họ đã có những tu luyện hơn người. Nếu như may mắn mà không mồ côi, được bố mẹ rèn rũa cho từ nhỏ các bài học cần thiết khi vào đời, thì họ mới tiếp nối được cha mẹ, thậm chí là dựng lên được những thành công rực rỡ hơn. Tuy nhiên, không có thống khổ không có cảm thông, không có lăn lộn không có trải nghiệm…

***

Quy trình công – đức – lộc là một quy trình nhân quả, đây là một quy luật của ngành khoa học xã hội, mà nhân gian gọi tắt là luật đời. Các câu diễn giải cụ thể hơn quy luật này cho người đời dễ hiểu hơn ngoài cuộc sống rất nhiều như: ác giả ác báo, gieo gió gặp bão… Vì là quy luật nhân quả, nên bất kỳ ai phá vỡ đều sẽ phải giả trá, có nhân ắt có quả.

Nhưng lập công, tích đức và hưởng lộc ở đời cũng có nhiều mức, có người lập công to có người lập công nhỏ, và sự hưởng lộc của họ thế nào là tương xứng? Theo tôi, nếu là thời bình, nên quy định như sau: một người tối thiểu phải kinh qua một vị trí hai năm, mới được lên vị trí cao hơn. Vì hai năm mới là quãng thời gian đủ để hiểu: năm một để nắm bắt, làm quen…; năm hai  để nghiền ngẫm, sáng tạo…

Gần đây báo chí có đưa nhiều tin về từ “đúng quy trình”, làm từ này đã thành một thành ngữ. Thành ngữ này mô tả một người cán bộ thế hệ trước của một dòng họ, gia đình nâng đỡ để con cháu mình thành công nhanh hơn. Xin thưa, điều này không tốt cho con cháu, cho dòng họ của họ đâu. Cái phúc lớn nhất của thế hệ trước là thế hệ sau đầy đủ bản lĩnh, trưởng thành. Chưa có đức mà đã vội hưởng lộc thì rủi ro rất lớn.

Đất nước ta hiện nay cũng đang phải trả giá chính vì đã phá vỡ quy trình công – đức – lộc. Thế hệ thứ nhất gan góc làm cách mạng thành công, đánh đuổi giặc ngoại xâm trong hai cuộc chiến khốc liệt, với những trải nghiệm nghê gớm để lại một đất nước hòa bình cho thế hệ thứ hai, thứ ba không có nhiều công, không có đức mà đã vội hưởng lộc nên đất nước mới điêu linh.

Advertisements

Về Thành
Tiến lên phía trước!

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: