Ám ảnh về sự giàu có

Ám ảnh về việc mình sẽ giàu có trong tương lai là động lực cho rất nhiều người, nhất là ở Việt Nam giai đoạn hiện tại – nhà nước đang hô hào khởi nghiệp. Nhưng nếu không có kiến thức về tài chính, quản trị, chưa phân tích được các nguồn lực mình có và điều kiện ý tưởng cần, thì người khởi nghiệp chỉ như những con thiêu thân.

Trước hết xin được nói rõ, khát vọng khác với tham vọng. Tuy đều là mơ ước đến những điều lớn lao, nhưng tham vọng là khi điều mơ ước đó vượt quá khả năng của chủ thể, và họ thường bất chấp làm cả việc sai trái để đạt được điều mình mong muốn. Còn người khát vọng thì biết đủ, biết dừng lại khi mình không thể.

Ai cũng muốn được tự chủ tài chính, hơn nữa là giàu có để được sống theo ý mình, và họ thường nghĩ đó là cân bằng trong cuộc sống. Nhưng họ không biết rằng bản thân sự giàu có cũng chính là sự mất cân bằng. Thậm chí, nếu bạn sinh ra mà bố mẹ đã để cho một số tiền lớn, đó cũng là một sự mất cân bằng, bạn sẽ không có những suy nghĩ như đại đa số những người bình thường. Và điều dở nhất là: bạn không có khát vọng.

Bình thường ở đời, để làm giàu bạn phải hi sinh nhiều thứ: sức khỏe của bản thân, thời gian bên người thân, thời gian để chăm sóc mình và gia đình, các mối quan hệ ngoài công việc, những niềm đam mê, những thú vui nhỏ… Khi quyết chí làm giàu đã là một sự mất cần bằng. Khi giàu rồi thì lo sợ tài sản hao hút, lo bị lừa đảo, vay mượn, nhờ vả…. Đầu óc luôn phải căng ra để quản trị, kiểm soát mọi thứ.

Đó là còn chưa nói đến khi giàu, thì một số người còn sinh ra hư hỏng, rồi “tiền mất tật mang”, “khuynh gia bại sản”, cuối cùng là “thân bại danh liệt”. Không phải ai cũng hóa giải tất cả những “áp lực” đó một cách nhẹ nhàng, nên xã hội mới không có nhiều người giàu. Hàng tỷ người đi làm giàu mới có vài trăm triệu phú và vài chục tỷ phú. Tôi không mê tín, nhưng hình như giàu cũng có “số”.

***

Ở Việt Nam, việc làm giàu còn khốc liệt hơn nữa. Tôi xin không nói chi tiết về những khó khăn mà các doanh nghiệp tư nhân – nhất là các dự án mới khởi nghiệp – đang gặp phải trên thị trường. Tôi chỉ xin nói vắn tắt là tất cả các yếu tố: mặt bằng, cơ sở hạ tầng, trang thiết bị, nhân lực, quản lý, quản trị rủi ro, sáng tạo, công nghệ, năng suất của ta đều yếu, đều thiếu và đều khó tiếp cận.

Hiện tại, khởi nghiệp ở Việt Nam chỉ là ước mơ hão huyền. Đúng hơn, đây chỉ là một quả lừa, một cú đánh lạc hướng dư luận. Mà khởi nghiệp là phải mang được tiền từ nước ngoài về nước, chứ cứ loanh quanh trong thị trường Việt Nam thì chỉ là “chó gặm xương chó” – thằng này lên thì đạp thằng kia xuống. Muốn vươn ra thế giới ở tầm chất xám Việt Nam bây giờ có mà khó như lên giời.

Người Việt Nam ngày trước vì “mơ mộng” mà đánh thắng Mỹ, chứng tỏ người Việt Nam mơ mộng hơn người Mỹ. Nay làm kinh tế, người Việt Nam lại thực dụng hơn người Mỹ – vốn nổi tiếng là thực dụng. Vì hàng triệu triệu cán bộ Việt Nam cứ muốn dỡ ngân sách ra về làm hố xí nhà mình. Quá thực dụng, một thứ thực dụng theo kiểu “bẩn”.

Người Mỹ chỉ thực dụng theo kiểu giáo sư, tiến sĩ cũng treo quần áo cũ ra trước cửa nhà để bán. Còn người Việt Nam thực dụng kiểu “cả họ làm quan”, “chi bộ nhà ta” trên chính trường. Còn ngoài thương trường thì thời vụ, chộp giật, rồi hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng, chất bảo quản, chất tăng trọng… Tất cả đều là vì nỗi ám ảnh về sự giàu có.

Nói đi cũng phải nói lại, khát vọng làm giàu là một khát vọng tốt, lâu nay nó vẫn làm động lực cho biết bao người vươn lên trong cuộc sống. Nhưng điều tôi muốn chỉ ra là, trong điều kiện Việt Nam hiện tại, khát vọng đó là vô cùng khó, để tránh cho một số người ảo tưởng khỏi mất tiền. Phần lớn những dự án thành công bây giờ chỉ là thành công “theo quy định”.

Thay vì kêu gọi người nhân khởi nghiệp, nhà nước hãy thu gọn hệ thống, chấn hưng giáo dục, thay đổi tâm thế hoạt động của các cơ quan hành chính, xứ lý các ung nhọt, rồi dần dần tạo các cơ chế ưu đãi cho kinh tế tư nhân… Còn về phía người dân, thay vì mong muốn làm giàu, hãy tìm cách “sống vui” cho cuộc sống cân bằng, vì người giàu chưa chắc đã vui đâu. Giàu có cũng là một sự mất cân bằng đấy!

Advertisements

Về Thành
Tiến lên phía trước!

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: